Breder kijken naar zorg: wat betekent ‘sociale gezondheid’?

Op 24 september, tijdens ons eigen festival AEF LIVE, gaan AEF’ers Bo Peperkamp en Marlijn Althuizen in gesprek met Maarten Hupkes, directeur-bestuurder van Stichting de Buurt, over de vraag: wat is er nodig om onze sociale gezondheid te versterken? En: wat betekent sociale gezondheid eigenlijk? Bo vertelt meer over dit thema.

Wat is sociale gezondheid?

Bo: “Sociale gezondheid gaat over de vraag hoe je met andere mensen omgaat, het contact dat je samen hebt en hoe goed die onderlinge relaties zijn. Het gaat over jouw plek in de samenleving: met wie je je verbonden voelt, wie jou steunt en ook hoe jíj bijdraagt aan een sociale samenleving. Een goede sociale gezondheid draagt bij aan je kwaliteit van leven, een betere (volks)gezondheid, betere onderwijsresultaten, meer arbeidskansen, een sterker gevoel van welvaart, meer vertrouwen in de overheid en in elkaar – en zo kan ik nog wel even doorgaan.”

“Toch weten maar weinig mensen wat sociale gezondheid is en wat je kunt doen om die op peil te houden. De termen lichamelijke en mentale gezondheid spreken voor zich, maar ‘sociale gezondheid’ is minder bekend. Wat zou er gebeuren als dit vanzelfsprekender zou zijn – en wat is daarvoor nodig?”

Hoe werken we bij AEF aan een sterkere sociale gezondheid?

“Je verbinden met anderen is een fundamentele basisbehoefte voor iedereen. Vanuit ons werk in verschillende projecten blijven we dit thema aankaarten en vanuit verschillende kanten ondersteunen. Maar het verbeteren van sociale gezondheid is een complex vraagstuk. Het vraagt om een bredere kijk op gezondheid. Het raakt aan zoveel facetten: meer en betere informatie richting mensen, meer expertise binnen overheidsinstellingen over dit thema, meer inzet vanuit het maatschappelijk middenveld. Daarbij geldt ook dat er niet één pasklare oplossing is die voor iedereen, op elk moment helpend zal zijn.”

“Kortom: het thema vraagt onze continue aandacht. Er is een aanpak nodig waarin verschillende overheden, bedrijven en maatschappelijke organisaties hun krachten bundelen. Onze ervaring met de coördinatie van de Nationale Coalitie tegen Eenzaamheid is hier een mooi voorbeeld van. Ongeveer de helft van de volwassenen in Nederland voelt zich eenzaam, met uitschieters onder de groepen jongeren en ouderen. De Nationale Coalitie staat voor een samenleving waarin iedereen zich betekenisvol verbonden voelt en we samen eenzaamheid verminderen – en daarmee de sociale gezondheid versterken. Maar dat vraagt wel om een stevige, integrale aanpak die aansluit bij de volle breedte van het dagelijkse leven.”

“In de Coalitie slaan meer dan 150 publieke én private partijen hun handen ineen om gevoelens van eenzaamheid te verminderen en te voorkomen. We brengen maatschappelijke organisaties, bedrijven, brancheorganisaties, zorg- en welzijnspartijen, kennisinstellingen en overheden die een rol spelen in het agenderen en aanpakken van eenzaamheid samen. Vanuit dit project zien we ook: inzetten op preventie en herkenning werkt beter dan inzetten op vermindering van eenzaamheid die er al is.”

Tijdens AEF LIVE voeren we het gesprek over sociale gezondheid. Wat hoop je uit de sessie te halen?

“Met de workshop over sociale gezondheid hoop ik twee doelen te bereiken: informeren en activeren. Ten eerste informeren: verbinding, steun en onderling vertrouwen dragen aantoonbaar bij aan een langer en gelukkiger leven. Onze sociale gezondheid is minstens zo belangrijk als onze fysieke en mentale gezondheid. Daarom is het van belang dat steeds meer mensen weten wat sociale gezondheid is, maar ook hoe ze die kunnen verbeteren.”

“Daarnaast hoop ik dat deze sessie aanzet tot beweging! De workshop activeert deelnemers om als werkgever, collega, buurtbewoner – kortom: als mens – met een kleine stap al het verschil te maken voor een ander. Deelnemers krijgen handvatten zodat ze morgen al aan de slag kunnen met dit thema. Dat hoef ik niet alleen te doen: Maarten Hupkes, directeur-bestuurder van Stichting De Buurt die zich inzet voor meer sociale verbondenheid in de buurt, voert dat gesprek met ons. Vanuit zijn ervaring bij de stichting laat hij zien hoé die beweging eruit kan zien, en wat daarvan het effect is.”

Tussen nu en later zit een tussenmoment. Een moment van stilte, reflectie én actie waarop we ons afvragen: welke keuzes maken we? Tijdens de zesde editie van ons eigen festival AEF LIVE stappen we ín dat moment, aan de hand van vier perspectieven op de samenleving: een eerlijke, duurzame, gelukkige en weerbare samenleving. Vier perspectieven waarin schoonheid én ongemak zichtbaar worden, en beloftes en dilemma's voelbaar. Ze laten ons zien dat júist in dit tussenmoment de sleutel ligt tot fundamentele keuzes die bepalen hoe duurzaam, eerlijk, weerbaar en gelukkig we in de toekomst samenleven. Op 24 september, van 16:00 tot 22:00, toveren we ons kantoor om tot een podium voor inspirerende verhalen, interactieve workshops en veelbelovende experimenten.